မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်သည် လာမည့်လတွင် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ တရားဝင်ခရီးစဉ် သွားရောက်မည်...

မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်သည် လာမည့်လတွင် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ တရားဝင်ခရီးစဉ် သွားရောက်မည်ဖြစ်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် AFP ကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ဘန်ကောက်က သံတမန်ရေးရာနယ်ပယ်သို့ အဆိုပါ အပယ်ခံနိုင်ငံကို ပြန်လည်ခေါ်ဆောင်ရန် ကြိုးပမ်းနေချိန်တွင် ဖြစ်သည်။ မင်းအောင်လှိုင်သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ဒီမိုကရေစီခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို ဖြုတ်ချခဲ့သည့် အာဏာသိမ်းမှုကို ဦးဆောင်ခဲ့သူဖြစ်ပြီး ပြည်တွင်းစစ်ကို ဖြစ်ပွားစေခဲ့ပြီးနောက် အလွန်ကန့်သတ်ထားသည့် ရွေးကောက်ပွဲများအပြီးတွင် ဧပြီလ၌ အရပ်သားသမ္မတအဖြစ် တင်မြှောက်ခံခဲ့ရသည်။ အိမ်နီးချင်း ထိုင်းနိုင်ငံသည် နှစ်နိုင်ငံအကြားရော၊ ၁၁ နိုင်ငံပါဝင်သည့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း (အာဆီယံ) မှတစ်ဆင့်ပါ ဆက်ဆံရေး ပုံမှန်ဖြစ်အောင် စတင်ရန် ကြိုးပမ်းမှုကို ဦးဆောင်နေသည်။ "မြန်မာကို ပြန်လည်ခေါ်ဆောင်ခြင်းက အကောင်းဆုံးပါပဲ" ဟု ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး စီဟာဆတ် ဖူအန်ကက်ကီအို (Sihasak Phuangketkeow) က ဘန်ကောက်တွင် ပြုလုပ်သည့် သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ၌ ပြောကြားခဲ့သည်။ "ငါးနှစ်ကြာပြီးနောက် ကျွန်ုပ်တို့ စကားပြောရန်၊ နားထောင်ရန်နှင့် ၎င်းတို့ ရှင်းပြရန် လိုအပ်သည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ ယုံကြည်သည်" ဟု ၎င်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက AFP သို့ ပြောကြားရာတွင် မင်းအောင်လှိုင်သည် "မကြာမီ၊ ဩဂုတ်လတွင်" ထိုင်းနိုင်ငံသို့ "တရားဝင်ခရီးစဉ် သွားရောက်မည်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ရာထူးပြောင်းလဲပြီးနောက် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံသို့ ပထမဆုံးအကြိမ် ခရီးစဉ်ဖြစ်မည်ဖြစ်ပြီး မကြာသေးမီလများအတွင်း အိန္ဒိယ၊ တရုတ်နှင့် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင် လာအိုနိုင်ငံများသို့ သွားရောက်ခဲ့သည့် ခရီးစဉ်များနောက်ပိုင်း ဖြစ်သည်။ မင်းအောင်လှိုင်သည် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် မည်သူနှင့် တွေ့ဆုံမည်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မသိရသေးဘဲ စီဟာဆတ်က "ကျွန်ုပ်တို့ တရားဝင်အစီအစဉ်ကို ရေးဆွဲနေသည်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ အဆိုပါ ခရီးစဉ်သတင်းသည် ထိုင်းနိုင်ငံက တနင်္ဂနွေနေ့တွင် အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ၏ အလွတ်သဘောအစည်းအဝေးကို လက်ခံကျင်းပခဲ့ပြီးနောက် ထွက်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။ အဆိုပါအစည်းအဝေးတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံဖြစ်သည့် မြန်မာနိုင်ငံလည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ကျင်းပသည့် ထိုသို့သော စုဝေးမှုဖြစ်ပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ အာဆီယံက မြန်မာခေါင်းဆောင်ပိုင်းကို အဆင့်မြင့်ထိပ်သီးအစည်းအဝေးများမှ ပိတ်ပင်ထားခဲ့သည်။ အာဆီယံသည် ၎င်း၏ အချက်ငါးချက်ပါ အစီအစဉ်ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြည်တွင်းစစ်ကို သက်ဆိုင်သူအားလုံးနှင့် အမျိုးသားအဆင့် ဆွေးနွေးမှုမှတစ်ဆင့် အဆုံးသတ်ရန် တိုးတက်မှု အနည်းငယ်သာ ရရှိခဲ့သည်။ လေ့လာသုံးသပ်သူများက အဖွဲ့အစည်းအတွင်း သဘောတူညီမှုသည် ယခုအခါ ပြိုကွဲနေသည်ဟု ဆိုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ သေးငယ်သော လိုက်လျောမှုများကို လက်ခံရန် ပွင့်လင်းသူများနှင့် ဆက်ဆံရေး ပြန်လည်မထူထောင်မီ ပိုမိုအနှစ်သာရရှိသော တိုးတက်မှုကို လိုလားသူများအကြား ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေသည် မကြာမီ တရားဝင်အာဆီယံအစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်နိုင်ကြောင်း ထင်ကြေးပေးမှုများ ရှိနေသည်။ အာဆီယံနိုင်ငံတစ်နိုင်ငံမှ သံတမန်သတင်းရင်းမြစ်တစ်ဦးက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် AFP သို့ ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ဝန်ကြီးသည် လာမည့်အပတ် မနီလာတွင် ပြုလုပ်မည့် ဆွေးနွေးပွဲများသို့ တက်ရောက်မည်မဟုတ်ကြောင်း ဖြစ်သည်။ သို့သော် အရှေ့တောင်အာရှရေးရာ ကျွမ်းကျင်သူ မော်ဂန် မိုက်ကယ်လ် (Morgan Michaels) က AFP သို့ ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ပုံမှန်ဖြစ်လာတော့မည်ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးနှင့် ခေါင်းဆောင်ကို နိုင်ငံရေးအဆင့်တွင် အဖွဲ့အစည်းသို့ ပြန်လည်ဖိတ်ကြားလိမ့်မည်ဟု ၎င်းက မျှော်လင့်ကြောင်း ဖြစ်သည်။ "ဖြစ်မဖြစ်ဆိုတာထက် ဘယ်အချိန်လဲဆိုတာပဲ" ဟု မဟာဗျူဟာလေ့လာရေးဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာအင်စတီကျုမှ မိုက်ကယ်လ်က ပြောကြားခဲ့သည်။ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံဖြစ်သည့်အတွက် ထိုင်းနိုင်ငံသည် မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ်၏ အကျိုးဆက်များကို ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။ ၎င်း၏နယ်စပ်ကို ရံဖန်ရံခါ ဖြတ်ကျော်လာသည့် တိုက်ပွဲများနှင့် မြန်မာဒုက္ခသည် သန်းပေါင်းများစွာကို လက်ခံထားရခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ "လေ့လာသူအများစုက ထိုင်းနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ တင်းမာမှုလျော့ပါးပြီး တည်ငြိမ်မှုဖြစ်ပေါ်စေလိုသည့် တရားဝင်ရပ်တည်ချက်ရှိသည်ကို လက်ခံကြသည်" ဟု မိုက်ကယ်လ်က ပြောကြားခဲ့သည်။ စီဟာဆတ်က "ကျွန်ုပ်တို့ လက်တွေ့ကျရမည်—တိုးတက်မှုသည် တစ်ညတည်းနှင့် ရရှိမည်မဟုတ်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ ဖြုတ်ချခံရသည့် ခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် (ယခု ၈၁ နှစ်) ကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားခြင်းသည် အဓိကစိုးရိမ်စရာအဖြစ် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ဧပြီလနှောင်းပိုင်းတွင် မင်းအောင်လှိုင်က နိုဘယ်ဆုရှင်ကို ထောင်မှနေအိမ်အကျယ်ချုပ်သို့ ပြောင်းရွှေ့မည်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုအချိန်မှစ၍ သူမကို မတွေ့ရ၊ အသံလည်း မကြားရတော့ပေ။ အာဆီယံက ၎င်း၏ အထူးကိုယ်စားလှယ်ကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံရန် ဖိအားပေးနေသည်၊ သို့သော် ယခုအထိ မြန်မာက ငြင်းဆန်ထားသည်။ တနင်္ဂနွေနေ့က ဘန်ကောက်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ဆွေးနွေးပွဲများအပြီးတွင် စီဟာဆတ်က မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက သူမ "ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်သည်" ဟု ၎င်း၏ အာဆီယံလုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်များကို အာမခံခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ "သူမကို ကောင်းမွန်စွာ ပြုစုစောင့်ရှောက်ထားသည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ကို ပြောကြားထားသော်လည်း ၎င်းကို သက်သေပြရန် လိုအပ်သည်" ဟု ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ မင်းအောင်လှိုင်သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် ဒေသတွင်းစီးပွားရေးဖိုရမ်ဖြစ်သည့် BIMSTEC အတွက် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး ထိုစဉ်က ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် ပက်ထောင်တန် ရှင်နာဝပ် (Paetongtarn Shinawatra) နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်။