ခေါင်းစဉ်- အားကစားဒဏ်ရာများ

ခေါင်းစဉ်- အားကစားဒဏ်ရာများ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၇ ရက်၊ အင်္ဂါနေ့၊ နံနက် ၅ နာရီ ၂ မိနစ် နသန် ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ် (Nathan Fitzgerald) သည် မြို့ဆင်ခြေဖုံး ဘောလုံးပွဲတစ်ခုအတွင်း အသက်ဆုံးရှုံးစေနိုင်သော ဦးခေါင်းဒဏ်ရာများ ရရှိခဲ့ပြီးနောက် တနင်္လာနေ့ညက ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ (GoFundMe) ဗစ်တိုးရီးယားပြည်နယ်၏ လုပ်ငန်းခွင်ဘေးကင်းရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့သည် မြို့ဆင်ခြေဖုံး ဘောလုံးကစားသမားတစ်ဦး ၎င်း၏ဦးခေါင်းသည် ခရစ်ကတ်ကွင်းမြေပြင်နှင့် တိုက်မိခဲ့ချိန်တွင် ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီးနောက် စုံစမ်းစစ်ဆေးလျက်ရှိသည်။ မစ္စတာ ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ်သည် အသက်ကယ်ကုသမှုများ ခံယူပြီးနောက် တနင်္လာနေ့ညက ဆေးရုံတွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ဝပ်ခ်ဆေ့ဖ် (WorkSafe) က ၂၇ နှစ်အရွယ် နသန် ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ်သည် စနေနေ့က မြို့၏မြောက်ပိုင်းဆင်ခြေဖုံးရှိ လေလာ အပန်းဖြေကွင်း (Lalor Recreation Reserve) တွင် ဒေသတွင်းပွဲစဉ်တစ်ခုအတွင်း ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီးနောက် ၎င်းတို့ထံ အကြောင်းကြားခံခဲ့ရကြောင်း အတည်ပြုပြောကြားခဲ့သည်။ ဘောလုံးကွင်းအတွက် တာဝန်ရှိသော ကောင်စီဖြစ်သည့် ဝစ်တဲလ်ဆီးယားမြို့တော် (City of Whittlesea) က ABC သတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ၎င်းတို့သည် ဘေးကင်းရေးစည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာခဲ့ကြောင်း၊ သို့သော် အကယ်၍ ကွင်းမြေပြင်သည် ဒဏ်ရာများရရှိစေရန် အထောက်အကူပြုခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရပါက ဘေးကင်းရေးပြန်လည်သုံးသပ်မှုကို ထောက်ခံမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ အက်ပင်း ဘောလုံးကစားသမား နသန် ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ်သည် ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်ကုန်က ဘောလုံးပွဲတစ်ခုအတွင်း ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ (ပံ့ပိုးမှု) မစ္စတာ ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ်သည် ကွန်ကရစ်ပြားတစ်ခု၏ အပေါ်ဘက်တွင် "ထိတ်လန့်မှုစုပ်ယူနိုင်သော" အဖုံးပြားတစ်ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ကွင်းမြေပြင်နှင့် မတိုက်မိမီ ဦးခေါင်းကို နှစ်ကြိမ်ဆက်တိုက် ထိခိုက်မိခဲ့သည်။ ၎င်းအတုပြုလုပ်ထားသော အဖုံးကို ပြီးခဲ့သည့်နှစ်ကမှ ဝယ်ယူခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းကို အသုံးပြုခဲ့သည်မှာ ဒုတိယရာသီသာ ရှိသေးသည်။ "အကယ်၍ ဤအလေ့အကျင့်သည် နသန် ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ် ရရှိခဲ့သော ဒဏ်ရာများတွင် အခန်းကဏ္ဍတစ်ခုမှ ပါဝင်ခဲ့သည်ဟု ဆုံးဖြတ်ပါက ကောင်စီသည် လမ်းညွှန်ချက်များကို ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် ထောက်ခံမည်ဖြစ်ကြောင်း" ဝစ်တဲလ်ဆီးယားမြို့တော်ဝန် လောရီ ကော့စ် (Lawrie Cox) က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ထို့ကြောင့် မည်သည့်ပြန်လည်သုံးသပ်မှုမဆို အထောက်အထားအပေါ် အခြေခံရန် အရေးကြီးသည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ ထင်ရှားသော ကစားသမားမန်နေဂျာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားသူအဖြစ် ပြောင်းလဲလာသူ ပီတာ ဂျက်စ် (Peter Jess) က AFL အား အားကစားပွဲအဆင့်အားလုံးတွင် အသုံးပြုသည့် ကွင်းမြေပြင်များအတွက် နှစ်စဉ် ဘေးကင်းရေးစစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ အားကစား၏ အောက်ခြေအဆင့်များသည် ထိပ်တန်းအဆင့်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ကွဲပြားသော ဘေးကင်းရေးစံနှုန်းများကို ခံစားနေရခြင်းသည် လက်ခံနိုင်စရာမရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ ပီတာ ဂျက်စ် က ပရော်ဖက်ရှင်နယ် AFL အဆင့်မှစ၍ ရပ်ရွာအဖွဲ့ချုပ်များအထိ ဘေးကင်းရေးစနစ်အားလုံးကို အမြဲတမ်း ပြန်လည်သုံးသပ်မှုအောက်တွင် ရှိသင့်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ (ABC News: ဂျိမ်းစ် အိုတန်) "သင်၏ ကစားကွင်းအလယ်တွင် ကွန်ကရစ်ပြားတစ်ခုရှိနေခြင်းသည် ချက်ချင်းပင် အနီရောင်အလံများကို လွှင့်ထူစေသည် (သတိပေးချက်ဖြစ်သည်)" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က မစ္စတာ ဂျက်စ်သည် ၎င်းကိုယ်စားပြုသော ဖောက်သည်တစ်ဦး ကွင်းစည်းမျဉ်းအနီးရှိ သတ္တုခြံစည်းရိုးနှင့် တိုက်မိခဲ့ချိန်တွင် ပြင်းထန်သော ဦးနှောက်ဒဏ်ရာ ရရှိခဲ့ပြီးနောက် ကွင်းဘေးကင်းရေးစစ်ဆေးမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ မေးမြန်းရန် AFL နှင့် WorkSafe သို့ စာရေးသားခဲ့သည်။ အဖွဲ့အစည်းနှစ်ခုစလုံးတွင် ကစားသမားဘေးကင်းရေးကို အာမခံရန် တာဝန်ရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ထိပ်တန်းအဆင့်၊ ထိပ်တန်းအောက်အဆင့်နှင့် ရပ်ရွာအခြေပြု ဘောလုံးပွဲများအကြား ကွဲပြားမှုမရှိပါ" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဘေးကင်းရေး ဘောလုံးစနစ်အားလုံး တစ်ပြေးညီဖြစ်ရမည်။" AFL သည် ABC ၏ မှတ်ချက်ပေးရန် တောင်းဆိုမှုကို တုံ့ပြန်ခြင်းမရှိခဲ့ပါ။ ABC သည် မကြာသေးမီက အားကစားတွင် ထိတွေ့မှု၏ အန္တရာယ်များကို အာရုံစိုက်ဖော်ပြခဲ့ပြီး ဦးနှောက်ထိခိုက်မှု (concussion) နှင့် နာတာရှည် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရ ဦးနှောက်ရောဂါ (chronic traumatic encephalopathy) သို့မဟုတ် CTE ဟု လူသိများသော တဖြည်းဖြည်းဆိုးရွားလာသော ဦးနှောက်ရောဂါတို့ ပါဝင်သည်။ မိုနက်ရှ် တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခနှင့် အဲလ်ဖရက်ဒ် ကျန်းမာရေးဌာန (Alfred Health) မှ အတိုင်ပင်ခံ အာရုံကြောအထူးကုဆရာဝန် တဲရန့်စ် အိုဘရိုင်ယန် (Terence O'Brien) က မစ္စတာ ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ် ရရှိခဲ့သော ဒဏ်ရာအမျိုးအစားသည် အတော်လေး ကွဲပြားကြောင်း၊ ဦးနှောက်နှင့် ဦးခေါင်းခွံကြား သွေးယိုစိမ့်မှုကို ဖြစ်စေသော ဦးခေါင်းခွံကျိုးခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ဤပြင်းထန်ပြီး အသက်အန္တရာယ်ရှိသော ဒဏ်ရာသည် အလွန်ရှားပါးသော်လည်း မစ္စတာ ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ်၏ ဦးခေါင်း ကွင်းမြေပြင်နှင့် ထိခိုက်မိခြင်း၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "နည်းလမ်းများစွာဖြင့် ပြောရလျှင် ၎င်းသည် စက်ဘီးပေါ်မှ ပြုတ်ကျပြီး ကတ္တရာလမ်းပေါ် ဦးခေါင်းနှင့် ရိုက်မိခြင်းနှင့် တူသည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ ဘောလုံးကစားရာတွင် ဦးထုပ်ဆောင်းခြင်းသည် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဖြစ်နေပြီး ၎င်းတို့သည် ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကို လျှော့ချနိုင်သည်ဟူသော အဆိုပြုချက်များကို ပယ်ချခဲ့ကြသည်။ ပါမောက္ခ တဲရန့်စ် အိုဘရိုင်ယန် က ဦးထုပ်များသည် ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကို ကာကွယ်ပေးသည်ဟူသော အထောက်အထား နည်းပါးကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ (ABC News: ဂျန် ဘရောင်းနင်း) ပါမောက္ခ အိုဘရိုင်ယန် က ဦးထုပ်များသည် ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကို ကာကွယ်ပေးသည်ဟူသော သို့မဟုတ် CTE နှင့် စိတ်ဖောက်ပြန်မှု (dementia) ကဲ့သို့သော အခြားရေရှည်ဦးနှောက်ရောဂါများ စတင်ဖြစ်ပွားခြင်းကို ကာကွယ်ပေးသည်ဟူသော အထောက်အထား နည်းပါးကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ သို့သော် ဦးနှောက်ဒဏ်ရာများဆိုင်ရာ သုတေသနသည် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု နည်းပါးနေသေးသော်လည်း ဦးထုပ်များသည် ဦးခေါင်းခွံကျိုးခြင်း ဖြစ်နိုင်ခြေကို လျှော့ချနိုင်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ကျွန်ုပ်တို့ သိသည်ထက် မသိသည်က ပိုများပါသည်" ဟု ပါမောက္ခ အိုဘရိုင်ယန် က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ယင်းကို အကောင်းဆုံး ကာကွယ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းမှာ ဩစတြေးလျစည်းမျဉ်း ဘောလုံးကဲ့သို့သော အားကစားများကို ကစားသည့်နေရာများတွင် ဖြစ်နိုင်သမျှ ခရစ်ကတ်ကွင်းမြေပြင်များ သို့မဟုတ် အလွန်မာကျောသော မျက်နှာပြင်များ မရှိစေရန် သေချာစေခြင်းပင်ဖြစ်သည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ မစ္စတာ ဖစ်ဇ်ဂျရယ်လ်၏ ဒဏ်ရာများ၏ အတိအကျအကြောင်းရင်းကို ထုတ်ဖော်ပြောကြားခြင်း မရှိသေးသော်လည်း ဤကြေကွဲဖွယ်ရာ ဖြစ်ရပ်သည် အားကစားတွင် ဦးနှောက်ဒဏ်ရာများအပေါ် ပိုမိုအသိပညာပေးရန်အတွက် ထပ်မံ၍ တောင်းဆိုမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ ၎င်း၏သား အန်တိုနီယို လိုအီယာကိုနို (Antonio Loiacono) သည် ကွင်းအတွင်း တိုက်မိပြီးနောက် ကွယ်လွန်ခဲ့သူ ဝမ်ဒီ စမစ် (Wendy Smith) က စေတနာ့ဝန်ထမ်းများမှ မိဘများနှင့် ကစားသမားများအထိ အားကစားအားလုံးအတွက် မဖြစ်မနေ ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုနှင့် ဦးနှောက်ဒဏ်ရာဆိုင်ရာ ပညာပေးမှုများ ရှိသင့်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ဝမ်ဒီ စမစ် နှင့် ၎င်း၏သား အန်တိုနီယို လိုအီယာကိုနို၊ ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ကွင်းအတွင်း တိုက်မိပြီးနောက် ကွယ်လွန်ခဲ့သူ။ (ပံ့ပိုးမှု: ဝမ်ဒီ စမစ်) "ထိပ်တန်းအားကစားနှင့် အောက်ခြေအဆင့် ဘောလုံးပွဲများအကြား မညီမျှမှုများ ရှိနေသည်" ဟု မစ္စစ် စမစ် က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ကလေးများ၏ အသက်သည် အရေးကြီးသည်၊ ကျွန်ုပ်တို့၏ ဆွေးနွေးမှုများတွင် ၎င်းတို့ကို ရှေ့တန်းတင်ထားရန် လိုအပ်ပြီး ရမှတ်ပြားကို ပထမဆုံး ဆုံးဖြတ်ချက်အဖြစ် သတ်မှတ်ရန် မလိုအပ်ပါ။"