စီးပွားရေး၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၄ ရက်၊ ညနေ ၂:၂၄ နာရီ ထုတ်ပြန်သည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက အီရန်အပေါ် ရေတပ်ပိတ်ဆို့မှုကို အကန့်အသတ်မရှိ ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားပြီး စီးပွားရေးဖိအားများ တိုးမြှင့်သွားမည်ဟု သြဂုတ်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ကြေညာခဲ့သည်။ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ဆွေးနွေးပွဲများ ပျက်ပြားပြီးနောက် အီရန်က ဖေဖော်ဝါရီလနှောင်းပိုင်းမှစ၍ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ပိတ်ဆို့ကာ သင်္ဘောဖြတ်သန်းခများ ကောက်ခံနေခြင်းကြောင့် ဒေသတွင်းတင်းမာမှုများ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး Pete Hegseth က အမေရိကန်ရေတပ်သည် ပိတ်ဆို့မှုကို အကန့်အသတ်မရှိ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး Scott Bessent ကလည်း လာမည့်အပတ်တွင် အီရန်အပေါ် "သမိုင်းတစ်လျှောက် မကြုံဖူးသေးသော" စီးပွားရေးအစီအမံများ ထပ်မံကြေညာမည်ဟု ဆိုသည်။ ဤပဋိပက္ခကြောင့် ကမ္ဘာ့ရေနံထောက်ပံ့မှု တစ်ရက်လျှင် စည် ၄.၃ သန်းခန့် ကျဆင်းမည်ဟု ခန့်မှန်းထားပြီး သောကြာနေ့တွင် UAE သင်္ဘောနှစ်စင်း တိုက်ခိုက်ခံရမှုက တင်းမာမှုကို ပိုမိုမြင့်တက်စေခဲ့သည်။ ပြည်တွင်း၌ လူကြိုက်နည်းသော စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရန် ဖိအားပေးခံနေရသည့် အမေရိကန်သမ္မတ Donald Trump က စီးပွားရေးနည်းလမ်းများကို အားကိုးမည်ဟု အကြံပြုခဲ့သော်လည်း အီရန်က စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုများ ဖယ်ရှားပြီး ပိုင်ဆိုင်မှုများ ပြန်လွှတ်ပေးမှသာ ရေလမ်းကြောင်းကို ပြန်ဖွင့်မည်ဟု ပြောကြားထားသည်။ စီးပွားရေးပညာရှင်များက စစ်ပွဲမကြာမီ မပြီးဆုံးပါက ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးကျဆင်းမှုသို့ ဦးတည်နိုင်ကြောင်း သတိပေးထားသည်။
SBS News··AI ဘာသာပြန် · အယ်ဒီတာ စစ်ဆေးပြီး
ကြည့်ရှုမှု 4 ခု
ဆောင်းပါးကို မျှဝေရန် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၄ ရက်၊ ညနေ ၂:၂၄ နာရီ ထုတ်ပြန်သည်။
မိသားစုနှင့် မိတ်ဆွေများထံ မျှဝေပါ။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက အီရန်ကို ရေတပ်ပိတ်ဆို့မှု အကန့်အသတ်မရှိ ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ပြီး အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ဆွေးနွေးပွဲများ ပျက်ပြားသွားသည်နှင့်အမျှ ထိုနိုင်ငံအပေါ် စီးပွားရေးဖိအားများကို တိုးမြှင့်သွားမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
ပဋိပက္ခပြေလည်မှုမရှိဘဲ ရပ်တန့်နေချိန်တွင် ကမ္ဘာ့ရေနံထောက်ပံ့မှု ဆက်လက်ကျဆင်းနေပြီး ဒေသတွင်းတင်းမာမှုများ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။
အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့က ဖေဖော်ဝါရီလနှောင်းပိုင်းတွင် တိုက်ခိုက်မှုများ စတင်ခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း အီရန်က ရေလက်ကြားကို ထိရောက်စွာ ပိတ်ဆို့ထားခဲ့ပြီး ဖြတ်သန်းခများ ကောက်ခံလိုသည်။ စစ်ပွဲမတိုင်မီက လွတ်လပ်စွာ ဖြတ်သန်းသွားလာနိုင်ခဲ့သော ရေလက်ကြားတွင် ဆက်လက်တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် ဧပြီလ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ပျက်ပြားခဲ့ပြီး ဇွန်လတွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သော နားလည်မှုစာချွန်လွှာကို ချိုးဖောက်ရာရောက်ခဲ့သည်။
အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး Pete Hegseth က အမေရိကန်စစ်တပ်သည် အီရန်အပေါ် ပိတ်ဆို့မှုကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် ဒေသတွင်းတွင် ရေတပ်တည်ရှိမှုကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည့် စွမ်းရည်ရှိကြောင်း သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ထိုပိတ်ဆို့မှုက အီရန်နိုင်ငံအပေါ် ပြင်းထန်သော စီးပွားရေးထိခိုက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။
"အမေရိကန်ရေတပ်ဟာ အဲဒီလိုပိတ်ဆို့မှုကို အကန့်အသတ်မရှိ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ကျွန်တော်တို့က သင်္ဘောတွေကို အလှည့်ကျ ဝင်ထွက်သွားလာစေမှာဖြစ်ပြီး အရင်ကလိုပဲ ဆက်လုပ်သွားမှာပါ" ဟု Hegseth က ပနားမားသို့ ခရီးစဉ်အတွင်း သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။
သင့်ပတ်ဝန်းကျင်က ကမ္ဘာကြီးနှင့်ပတ်သက်၍ နောက်ဆုံးရသတင်းများကို သိရှိနိုင်ရန် သင်ယုံကြည်စိတ်ချရသော သတင်းရင်းမြစ်။ နေ့စဉ်သတင်းအချက်အလက်များနှင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာချက်များကို သင့်အီးမေးလ်သို့ တိုက်ရိုက်အခမဲ့ရယူပါ။
စာရင်းသွင်းခြင်းဖြင့် သင်သည် SBS ၏ ဝန်ဆောင်မှုစည်းကမ်းသတ်မှတ်ချက်များနှင့် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာမူဝါဒကို သဘောတူညီပြီး SBS မှ အီးမေးလ်သတင်းများကို လက်ခံရရှိမည်ဖြစ်သည်။
အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး Scott Bessent က ကြာသပတေးနေ့တွင် အမေရိကန်သည် အီရန်အပေါ် ငွေကြေးအရ ထိခိုက်မှုများ ပိုမိုဖြစ်ပေါ်စေရန် စီစဉ်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
"လာမယ့်အပတ်မှာ ထပ်မံကြေညာမယ့်အရာတွေကို စောင့်ကြည့်ကြပါ။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ကျွန်တော်တို့ဟာ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအပေါ် စီးပွားရေးအရ အထီးကျန်ဖြစ်စေတဲ့ သမိုင်းတစ်လျှောက် မကြုံဖူးသေးတဲ့ အစီအမံတွေကို အသုံးပြုသွားမှာပါ" ဟု ၎င်းက Newsmax ၏ Rob Schmitt Tonight အစီအစဉ်နှင့် အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
ဇွန်လတွင် စစ်ပွဲအဆုံးသတ်ရန် ယာယီသဘောတူညီချက် ပျက်ပြားသွားခဲ့ရာ အီရန်က ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ထိန်းချုပ်ခြင်းဖြင့် အမေရိကန်အပေါ် ပြန်လည်ဖိအားပေးရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။
ဖေဖော်ဝါရီလတွင် စစ်ပွဲမစတင်မီက ကမ္ဘာ့ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရည်၏ ငါးပုံတစ်ပုံ ဖြတ်သန်းသွားလာခဲ့သော မဟာဗျူဟာမြောက် ရေလမ်းကြောင်းကို ဖြတ်သန်းရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် သင်္ဘောအချို့ကို အီရန်က တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။
အစိုးရပိုင် Abu Dhabi National Oil Company မှ သင်္ဘောနှစ်စင်းသည် သောကြာနေ့က ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းစဉ် တိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရကြောင်း UAE နိုင်ငံပိုင်သတင်းအေဂျင်စီ WAM က ဖော်ပြခဲ့သည်။ အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စုအစိုးရက ယင်းကို အီရန်၏ တိုက်ခိုက်မှုအဖြစ် ပြစ်တင်ရှုတ်ချခဲ့သည်။
အမေရိကန်သမ္မတ Donald Trump သည် ပြည်တွင်း၌ အလွန်လူကြိုက်နည်းသော စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရန် ဖိအားပေးခံနေရသည်။ လောင်စာဆီဈေးနှုန်း မြင့်တက်မှုကြောင့် ၎င်း၏ ထောက်ခံမှုနှုန်းများ ကျဆင်းနေပြီး နိုဝင်ဘာလတွင် ကျင်းပမည့် ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲများတွင် ၎င်း၏ပါတီက ကွန်ဂရက်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်မှု အားနည်းသွားနိုင်ဖွယ်ရှိသည်။
Trump က အမေရိကန်သည် ရေလက်ကြားအပေါ် "လုံးဝထိန်းချုပ်မှု" ရှိသည်ဟု ထပ်ခါတလဲလဲ ပြောကြားခဲ့ရာ အီရန်က ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ အီရန်က ၎င်း၏အခြေအနေများ ပြည့်မီသည်အထိ ရေလမ်းကြောင်းကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခွင့်ပြုမည်မဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ယင်းအခြေအနေများတွင် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုများ ဖယ်ရှားခြင်းနှင့် အီရန်၏ ထိန်းချုပ်ခံထားရသော ပိုင်ဆိုင်မှုများကို ပြန်လွှတ်ပေးခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။
ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းသွားလာသည့် သင်္ဘောအသွားအလာသည် အင်္ဂါနေ့တွင် သင်္ဘောရှစ်စင်းအထိ ကျဆင်းခဲ့သည်။ ယင်းသည် ၁၀ ရက်တာ ပျမ်းမျှ သင်္ဘော ၁၂ စင်းခန့်နှင့် စစ်ပွဲမတိုင်မီက သင်္ဘော ၁၃၀ မှ ၁၄၀ စင်းတို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် သိသိသာသာ နည်းပါးသွားခြင်းဖြစ်သည်။
အမေရိကန်သည် ဇွန်လလယ်တွင် အီရန်၏ သင်္ဘောများနှင့် ဆိပ်ကမ်းများအပေါ် ပိတ်ဆို့မှုကို တစ်လကြာ ရုပ်သိမ်းခဲ့သော်လည်း ထိုအချိန်မှစ၍ ပြန်လည်ချမှတ်ခဲ့သည်။ ယင်းက အီရန်၏ အဓိက နိုင်ငံခြားငွေရရှိရာရင်းမြစ်ကို ဖြတ်တောက်လိုက်ပြီး စစ်အတွင်း ၎င်း၏စွမ်းအင်အခြေခံအဆောက်အအုံများအပေါ် တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ယခင်ဆုံးရှုံးမှုများကို ပိုမိုဆိုးရွားစေခဲ့သည်။
အမေရိကန်က ယခင်က အီရန်နှင့် ရေလက်ကြား၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်စီတွင် တည်ရှိသော အိုမန်တို့သည် ကုန်သွယ်ရေးသင်္ဘောများ ပြန်လည်စတင်ရန် သဘောတူညီချက်ရရှိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အီရန်အပေါ် ပိတ်ဆို့မှုကို ရုပ်သိမ်းမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
Trump က စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုများ တိုးမြှင့်ရန်နှင့် "အီရန်ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် တိုက်ခိုက်မည်" ဟု ထပ်ခါတလဲလဲ ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သော်လည်း ယခုအချိန်အထိ ကြည်းတပ်များ ချထားခြင်း သို့မဟုတ် မဟာဗျူဟာမြောက်ကျွန်းများကို သိမ်းပိုက်ခြင်းနှင့် ရေချိုထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံများကို ဗုံးကြဲခြင်းတို့ကို ခုခံတွန်းလှန်ခဲ့သည်။ ယခုအပတ်အစောပိုင်းတွင် Trump က စစ်ရေးဆောင်ရွက်မှုများထက် စီးပွားရေးနည်းလမ်းများကို အားကိုးမည်ဟု အကြံပြုခဲ့သည်။
အမေရိကန်က အီရန်နှင့် လက်နက်များဝယ်ယူရာတွင် ကူညီနေသည်ဟု ပြောကြားထားသော အခြားပုဂ္ဂိုလ်များနှင့် အဖွဲ့အစည်းများအပေါ် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုများကို တင်းကျပ်ခဲ့သော်လည်း ဖိအားပေးမှုလှုပ်ရှားမှုက အီရန်ကို ဆွေးနွေးပွဲစားပွဲသို့ ပြန်လည်ခေါ်ဆောင်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။
ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးအပေါ် ဖိအားများ တိုးလာနေသည်။ နိုင်ငံတကာစွမ်းအင်အေဂျင်စီက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ယခုနှစ်၌ ကမ္ဘာ့ရေနံထောက်ပံ့မှုသည် တစ်ရက်လျှင် စည် ၄.၃ သန်း သို့မဟုတ် ၄ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ကျဆင်းမည်ဟု ခန့်မှန်းခဲ့သည်။
လွန်ခဲ့သော တစ်လခန့်က အေဂျင်စီက တစ်ရက်လျှင် စည် ၃.၇ သန်း ကျဆင်းမည်ဟု ခန့်မှန်းခဲ့သည်။
ရေနံဈေးနှုန်းများသည် ကြာသပတေးနေ့တွင် တစ်ပတ်ကြာ မြင့်တက်မှုများအပြီး ၂ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ကျဆင်းခဲ့သည်။ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများသည် ကမ္ဘာ့ဝယ်လိုအား အားနည်းလာသည့် လက္ခဏာများနှင့် အမေရိကန်၏ ရေနံစိမ်းသိုလှောင်မှု သိသိသာသာ တိုးလာခြင်းအပေါ် အာရုံစိုက်ခဲ့ကြသည်။
သို့သော် ယီမင်ရှိ အီရန်ကျောထောက်နောက်ခံပြု Houthi များက Saudi Aramco ရေနံချက်စက်ရုံကို ဒရုန်းများဖြင့် ပစ်မှတ်ထားတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း သတင်းများက စျေးကွက်ကို မတည်မငြိမ်ဖြစ်စေခဲ့ပြီး ဒေသတွင်းစစ်ပွဲ ကျယ်ပြန့်လာမည်ကို စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။
ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးပညာရှင်များက စစ်ပွဲကြောင့် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးတိုးတက်မှု သိသိသာသာ ကျဆင်းမည်ဟု ခန့်မှန်းထားပြီး အချို့ဒေသများတွင် စီးပွားရေးကျဆင်းမှုသို့ ရောက်ရှိနိုင်သည်ဟု သတိပေးခဲ့သည်။ စစ်ပွဲကို မကြာမီ အဆုံးသတ်နိုင်ခြင်းမရှိပါက သက်ရောက်မှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာမည်ဟုလည်း သတိပေးခဲ့သည်။
Hegseth က ဧပြီလတွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ကြေညာခဲ့ခြင်းသည် မှားယွင်းမှုတစ်ခု ဟုတ်၊ မဟုတ် ဆိုသည့် မေးခွန်းအပေါ် မှတ်ချက်ပေးရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ ထိုအပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးသည် ပဋိပက္ခကို ဖြေရှင်းနိုင်ခြင်းမရှိသေးသော ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲများအတွက် အီရန်အပေါ် ပြင်းထန်သော ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများကို ရပ်တန့်စေခဲ့သည့် လုပ်ရပ်ဖြစ်သည်။
"ကျွန်တော် အဲဒီအပေါ် ဘယ်တော့မှ မှတ်ချက်ပေးမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ အီရန်မှာ နျူကလီးယားလက်နက် ဘယ်တော့မှ မရှိစေရအောင် ကျွန်တော်တို့ လုပ်သင့်တာတွေကို အတိအကျ လုပ်ဆောင်နေပါတယ်" ဟု Hegseth က ပြောကြားခဲ့သည်။
SBS News မှ နောက်ဆုံးရသတင်းများအတွက် ကျွန်ုပ်တို့၏ အက်ပ်ကို ဒေါင်းလုဒ်လုပ်ပြီး ကျွန်ုပ်တို့၏ သတင်းလွှာကို စာရင်းသွင်းပါ။
မူရင်းတွင် ဖတ်ရန်— SBS News
ဆောင်းပါးကို မျှဝေရန် အမှားတွေ့လား? tips@myanoz.com သို့ ပေးပို့ပါ