ဩစတြေးလျသတင်းအရေးပေါ်သတင်း
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်၊ ညနေ ၃:၁၂ နာရီတွင် ထုတ်ပြန်သည်။
ဩစတြေးလျနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံး ဌာနေတိုင်းရင်းသား ယဉ်ကျေးမှုပွဲတော်ဖြစ်သည့် Garma ပွဲတော်တွင် Noel Pearson သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ပါလီမန်သို့ Voice အဆိုပြုချက် ဆန္ဒခံယူပွဲ မအောင်မြင်ခဲ့ခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ သုံးနှစ်အတွင်း ၎င်း၏ ပထမဆုံး အဓိက လူထုမိန့်ခွန်းကို ပြောကြားခဲ့သည်။ ဆန္ဒခံယူပွဲ မအောင်မြင်ခဲ့ခြင်းအတွက် တာဝန်ယူကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး ဩစတြေးလျနိုင်ငံသား ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်က ကန့်ကွက်မဲပေးခဲ့သော်လည်း ဌာနေတိုင်းရင်းသား အများစုနေထိုင်ရာ ဒေသများတွင် ၆၃ ရာခိုင်နှုန်းက ထောက်ခံမဲပေးခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ထောက်ပြခဲ့သည်။ Pearson က "အပြာရောင်အစက်အသိုက်အဝန်းများ" ဟု ရည်ညွှန်းသော Voice ကို ထောက်ခံခဲ့သည့် ဌာနေတိုင်းရင်းသား အသိုက်အဝန်းများအတွက် အလုပ်အကိုင် အာမခံချက်၊ ပညာရေးနှင့် Commonwealth ၏ တိုက်ရိုက်စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် ရန်ပုံငွေ ထောက်ပံ့မှုများ လိုအပ်ကြောင်း အဆိုပြုခဲ့သည်။ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Penny Wong ကလည်း "Bukmak" (လူတိုင်း) ဟူသော ဆောင်ပုဒ်ဖြင့် နိုင်ငံ၏ စည်းလုံးညီညွတ်မှုနှင့် ယဉ်ကျေးမှုမျိုးစုံကို အလေးပေး ပြောကြားခဲ့သည်။ ဌာနေတိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး Malarndirri McCarthy ကမူ မြင့်မားသော အကျဉ်းချခံရမှုနှုန်း အပါအဝင် ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ရင်ဆိုင်နေရဆဲ စိန်ခေါ်မှုများကို မီးမောင်းထိုးပြခဲ့သည်။ ဆန္ဒခံယူပွဲ မအောင်မြင်ပြီးနောက် ဌာနေတိုင်းရင်းသားရေးရာများကို အုပ်ချုပ်သည့် ဖက်ဒရယ်စီစဉ်မှုများ၏ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုနှင့် ပတ်သက်သည့် ဆွေးနွေးမှုများ ပြန်လည်စတင်ရမည်ဟု Pearson က တိုက်တွန်းခဲ့သည်။
SBS News··AI ဘာသာပြန် · အယ်ဒီတာ စစ်ဆေးပြီး
ကြည့်ရှုမှု 3 ခု
ဆောင်းပါးကို မျှဝေရန် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်၊ ညနေ ၃:၁၂ နာရီတွင် ထုတ်ပြန်သည်။
မိသားစုနှင့် မိတ်ဆွေများထံ မျှဝေပါ။
Noel Pearson သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ပါလီမန်သို့ Voice အဆိုပြုချက်အတွက် ကျင်းပခဲ့သော ဆန္ဒခံယူပွဲ မအောင်မြင်ခဲ့ခြင်း၏ ဗိသုကာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဩစတြေးလျနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံး ဌာနေတိုင်းရင်းသား ယဉ်ကျေးမှုပွဲတော်ဖြစ်သည့် ယခုနှစ် Garma ပွဲတော်တွင် သုံးနှစ်အတွင်း ၎င်း၏ ပထမဆုံး အဓိက လူထုမိန့်ခွန်းကို ပြောကြားခဲ့သည်။
"ယုံကြည်ခြင်း၊ မျှော်လင့်ခြင်းနှင့် ချစ်ခြင်းမေတ္တာတို့ကို တိုက်တွန်းခဲ့ကြသော ကျွန်ုပ်တို့အတွက် ဆန္ဒခံယူပွဲတွင် မြှင့်တင်ခဲ့သော မျှော်လင့်ချက်များ၊ တိုက်တွန်းခဲ့သော ယုံကြည်ခြင်းနှင့် ဆုံးရှုံးခဲ့ရသော ချစ်ခြင်းမေတ္တာတို့အတွက် ရှင်းပြစရာများ ရှိနေသည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
"ကျွန်တော် ဒါကို ရှင်းပြရပါမယ်။ သုံးနှစ်ကြာပြီးနောက်၊ ကျွန်တော် ဒီနေရာမှာ အလွန်တုံ့ဆိုင်းစွာ ရပ်နေပါတယ်။"
"ထိုမျှော်လင့်ချက်များ အလွန်မှားယွင်းနေချိန်တွင် မည်သူမဆို မျှော်လင့်ချက်များ မြှင့်တင်ရန် မည်သည့်အခွင့်အရေး ရှိသနည်း။ အာရုံယောင်မှားခြင်းဖြစ်လာသည့် ရူပါရုံတစ်ခုကို မည်သူမဆို ပေးအပ်ရန် မည်သည့်အခွင့်အရေး ရှိသနည်း။ ဒါက ဒီအကြောင်းအရာတွေကို ပြောဖို့ ကျွန်တော့်ရဲ့ တုံ့ဆိုင်းမှုရဲ့ အရင်းအမြစ်ပါပဲ။ ဒါပေမယ့် ဆန္ဒခံယူပွဲ မအောင်မြင်ခဲ့တာကို ကျွန်တော့်ရဲ့ တာဝန်ကနေ လွတ်မြောက်အောင် ခွင့်ပြုလို့ မရပါဘူး။"
ဩစတြေးလျနိုင်ငံသား ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်က ဌာနေတိုင်းရင်းသား Voice ကို ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် ထည့်သွင်းရန် ကန့်ကွက်မဲပေးခဲ့ကြပြီး ACT မှလွဲ၍ ပြည်နယ်နှင့် နယ်မြေအားလုံးက အဆိုပြုချက်ကို ပယ်ချခဲ့ကြသည်မှာ သုံးနှစ်နီးပါး ရှိပြီဖြစ်သည်။
သင့်ပတ်ဝန်းကျင်က ကမ္ဘာကြီးနှင့်ပတ်သက်ပြီး နောက်ဆုံးရသတင်းများ သိရှိနိုင်ရန် သင်ယုံကြည်စိတ်ချရသော သတင်းရင်းမြစ်။ နေ့စဉ် သတင်းအချက်အလက်များနှင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာချက်များကို သင့်အီးမေးလ်သို့ တိုက်ရိုက် အခမဲ့ ရယူပါ။
စာရင်းသွင်းခြင်းဖြင့် သင်သည် SBS ၏ ဝန်ဆောင်မှုစည်းကမ်းသတ်မှတ်ချက်များနှင့် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာမူဝါဒတို့ကို သဘောတူပြီး SBS မှ အီးမေးလ်သတင်းများ လက်ခံရရှိခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။
Cape York Land Council ၏ ပူးတွဲတည်ထောင်သူ Pearson သည် ထိုအချိန်က ထင်ရှားသော "Yes" မဲဆွယ်သူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
Northern Territory ရှိ Gumatj Country တွင် ပြောကြားခဲ့သော ၎င်း၏မိန့်ခွန်းတွင် မဲဆန္ဒရှင်အများစုက Yes သို့မဟုတ် No မဲပေးခဲ့သည့် မြေပုံကို ပြသခဲ့ပြီး "အပြာရောင်အစက်များ" က ဆန္ဒခံယူပွဲကို ထောက်ခံမဲပေးခဲ့သည့် နေရာများကို ပြသခဲ့သည်။
"ဩစတြေးလျနိုင်ငံရှိ သီးခြား ဌာနေတိုင်းရင်းသား အသိုက်အဝန်းများဖြစ်သည့် Aboriginal နှင့် Torres Strait Islander များသည် Voice ကို အလွန်အမင်း လိုချင်ခဲ့ကြသည်။ ကျန်နိုင်ငံသားများက မလိုချင်ခဲ့ကြပါ" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
"ကျွန်တော်က ဒီအပြာရောင်အစက်နေရာတွေထဲက တစ်နေရာက လာတာပါ။"
"ကျွန်တော့်ရဲ့ အပြာရောင်အစက်အိမ်ကနေ ကီလိုမီတာ ၅၀ အကွာမှာ လိမ္မော်ရောင်အစက်မြို့ဖြစ်တဲ့ Cooktown ရှိပါတယ်။ Captain Cook ဟာ ၁၇၇၀ ပြည့်နှစ်မှာ အဲဒီမှာ ခြောက်ပတ်ကြာ နေထိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ကျွန်တော်က အဲဒီမြို့ရဲ့ ဆေးရုံမှာ မွေးခဲ့တာပါ။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်မှာ Cook ရဲ့ မြို့က 'No' မဲပေးခဲ့ပါတယ်။"
နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ Simon Jackman ၏ ခန့်မှန်းချက်အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသား ဩစတြေးလျလူမျိုးများက လူဦးရေအများစုကို ဖွဲ့စည်းထားသည့် ဒေသများတွင် ၆၃ ရာခိုင်နှုန်းက "Yes" မဲပေးခဲ့ကြသည်။
"ကျွန်တော့်ရဲ့ လူထုဘဝအစကတည်းက အဲဒီအသိုက်အဝန်းတွေရဲ့ အနာဂတ်၊ အထူးသဖြင့် ကျွန်တော့်ရဲ့ ကိုယ်ပိုင်အနာဂတ်ဟာ ကျွန်တော့်ရဲ့ နိုးကြားနေတဲ့ အိပ်မက်တွေရဲ့ အဓိကအာရုံစိုက်ရာ ဖြစ်ခဲ့ပြီး အခုလည်း ဖြစ်နေဆဲပါပဲ" ဟု Pearson က ပြောကြားခဲ့သည်။
"ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ပစ္စုပ္ပန်က မကောင်းပါဘူး။ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ အနာဂတ်လည်း အာမခံချက် မရှိပါဘူး။ ကျွန်တော် အသက် ၂၂ နှစ်တုန်းက စိုးရိမ်ခဲ့ရတဲ့ အရာတွေက အခု အသက် ၆၁ နှစ်မှာ ကျွန်တော့်ကို စိတ်ဆင်းရဲစေပါတယ်။"
"ကျွန်တော် အသက် ၂၂ နှစ်တုန်းက တစ်ခုခု လုပ်ဖို့လိုတယ်ဆိုတာ သိပေမယ့် ဘယ်လိုလုပ်ရမယ်ဆိုတာ မသိသေးလို့ စိုးရိမ်ခဲ့ရပါတယ်။ အခုတော့ ကျွန်တော်တို့ ပိုပြီး ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သိလာပါပြီ။ ကျွန်တော်တို့ ဘာလုပ်ရမယ်ဆိုတာ သိတယ်။ ကျွန်တော်တို့ ဘာလုပ်ချင်တယ်ဆိုတာ သိတယ်။"
Pearson က ဆန္ဒခံယူပွဲကို ထောက်ခံမဲပေးခဲ့သည့် "အပြာရောင်အစက်အသိုက်အဝန်းများ" သည် "ပြင်းထန်စွာ ကုစားရန် လိုအပ်နေသည်" ဟု ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။
"တစ်ဦးချင်း၊ မိသားစုများနှင့် အသိုက်အဝန်းများကို ကုစားရန်အတွက် အာမခံချက်ရှိသော အလုပ်ထက် ပိုကောင်းသည့် ဖြေရှင်းချက် မရှိပါ" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
"သူတို့ စတင်ကုစားလာပါလိမ့်မယ်။ သူတို့ စတင်ကြီးထွားလာပါလိမ့်မယ်။ သူတို့ စတင်အားကောင်းလာပါလိမ့်မယ်။"
"ဒီအပြာရောင်အစက်အသိုက်အဝန်းတွေက ကလေးတိုင်း ပညာရေး အာမခံချက် ရရှိဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။"
ဩစတြေးလျ စာရင်းအင်းဗျူရို (ABS) ၏ နောက်ဆုံးအချက်အလက်များအရ ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် အသက် ၁၅ နှစ်မှ ၆၄ နှစ်ကြား First Nations လူမျိုးများ၏ ၉.၅ ရာခိုင်နှုန်းသည် အလုပ်လက်မဲ့ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။
Pearson က "ဝေးလံခေါင်သီသော ဩစတြေးလျရှိ အပြာရောင်အစက်အသိုက်အဝန်းများသည် Commonwealth ၏ တစ်ခုတည်းသော တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်အောက်သို့ ရောက်ရှိရမည်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
"ဤအသိုက်အဝန်းများနှင့် ၎င်းတို့၏ မြေယာများသည် ပြည်နယ်၏ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ တာဝန်ဝတ္တရားများဖြင့် အုပ်ချုပ်သော လုပ်ငန်းဆောင်တာအများစုအတွက် သက်ဆိုင်ရာ ပြည်နယ်များနှင့် နယ်မြေများ၏ ပူးတွဲတရားစီရင်ပိုင်ခွင့်အောက်တွင် ဆက်လက်ရှိနေမည်ဖြစ်သော်လည်း Aboriginal ရေးရာများအတွက် အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးမှာ Commonwealth နှင့် သက်ဆိုင်မည်ဖြစ်သည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
"ပြည်နယ်များနှင့် နယ်မြေများတွင် Aboriginal Affairs ဌာနများ ထားရှိရန် မလိုအပ်သင့်ပါ။"
Pearson က "Commonwealth နှင့် ဤအပြာရောင်အစက်အသိုက်အဝန်းများကို ကိုယ်စားပြုပြီး ဝန်ဆောင်မှုပေးနေသော အဖွဲ့အစည်းများအကြား တိုက်ရိုက်ရန်ပုံငွေဆက်ဆံရေးသည် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အစီအစဉ်များကို ... ကွာဟချက်ကို ပိတ်ရန် လိုအပ်သော ဘတ်ဂျက်အထောက်အပံ့များ ရရှိစေမည်" ဟု ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။
"Voice ကို ပယ်ချပြီးနောက် ဌာနေတိုင်းရင်းသားရေးရာများကို အုပ်ချုပ်သော ဖက်ဒရယ်စီစဉ်မှုများ၏ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုနှင့် ပတ်သက်သည့် ဆွေးနွေးမှုများ ပြန်လည်စတင်ရမည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
စနေနေ့ Garma ပွဲတော်တွင် အခြားမိန့်ခွန်းပြောကြားသူများထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Penny Wong ကလည်း ပွဲတော်၏ ဆောင်ပုဒ်ဖြစ်သော 'Bukmak' — 'လူတိုင်း' ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည့် အကြောင်းအရာကို ထင်ဟပ်စေခြင်းဖြင့် ၎င်း၏မိန့်ခွန်းကို စတင်ခဲ့သည်။
"Bukmak သည် ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံအတွက်၊ ကျွန်တော်တို့အားလုံးအတွက် ဒီအချိန်မှာ အင်အားကြီးမားတဲ့ သတင်းစကားတစ်ခုပါ။ ကျွန်တော်တို့ ဘယ်သူတွေလဲ၊ ဘယ်ကလာခဲ့ကြလဲ၊ အရေးအကြီးဆုံးကတော့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအနေနဲ့ ဘယ်ကိုသွားချင်လဲဆိုတာနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အင်အားကြီးမားတဲ့ သတင်းစကားပါ" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
"ကျွန်တော်တို့ကို ခွဲခြားဖို့ ကြိုးစားနေသူတွေ ရှိနေတဲ့အချိန်မှာ First Nations လူမျိုးတွေက သူတို့ရဲ့ ရက်ရောမှုနဲ့အတူ ပေါင်းစည်းထားတဲ့ မတူညီတဲ့ ပုံပြင်တွေ ဘယ်လောက်များများက ကျွန်တော်တို့ကို ပိုပြီး အားကောင်းစေတယ်ဆိုတာ သတိရစေပါတယ်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ဝန်ကြီးချုပ် Albanese အစား Wong က ယခုနှစ် ပွဲတော်ကို တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ဝန်ကြီးချုပ် ပွဲတော်သို့ မတက်ရောက်ခြင်းအပေါ် ဝေဖန်မှုများ ထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ ဝန်ကြီးချုပ်က ၎င်းသည် "တစ်နှစ်ပတ်လုံး တစ်ရက်မှ အားလပ်ရက် မယူခဲ့ရသေးကြောင်း" ပြောကြားကာ ၂၀၁၉ ခုနှစ်ကတည်းက နှစ်စဉ် တက်ရောက်ခဲ့ကြောင်း ထောက်ပြကာ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ကာကွယ်ခဲ့သည်။
Wong က One Nation ပါတီခေါင်းဆောင် Pauline Hanson ကို တိုက်ရိုက်အမည်မဖော်ဘဲ သွယ်ဝိုက်ဝေဖန်ခဲ့သည်။ Pauline Hanson သည် "ယဉ်ကျေးမှုတစ်ခုတည်းရှိသော" ဩစတြေးလျနိုင်ငံကို ထောက်ခံပြောဆိုနေသူဖြစ်သည်။
"ဒီပွဲတော်မှာ ကျွန်မ ပတ်ပတ်လည် ကြည့်လိုက်တဲ့အခါ ဒါက ကျွန်မတို့ပါ။ သမိုင်းကြွယ်ဝတယ်။ ယဉ်ကျေးမှု ကြွယ်ဝတယ်။ ဘိုးဘွားစဉ်ဆက် ၃၀၀ ကျော်ရဲ့ နေအိမ်ဖြစ်တယ်။ ကမ္ဘာ့လူမျိုးများစွာနဲ့ ကျွန်မတို့ တူညီတဲ့ အခြေခံအုတ်မြစ်ကို မျှဝေထားပါတယ်" ဟု Wong က ပြောကြားခဲ့သည်။
"ကျွန်မတို့က ယဉ်ကျေးမှုတစ်ခုတည်းရှိတဲ့ လူမျိုးမဟုတ်ပါဘူး။ ဘယ်တုန်းကမှ မဟုတ်ခဲ့ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ကျွန်မတို့ရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒမှာ ကျွန်မတို့ ဘယ်သူတွေလဲဆိုတာကို ပိုပြီး ထည့်သွင်းချင်တာပါ" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ဌာနေတိုင်းရင်းသား ဩစတြေးလျလူမျိုးများဆိုင်ရာ ဝန်ကြီး Malarndirri McCarthy သည်လည်း ပွဲတော်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သော အစိုးရအရာရှိများထဲတွင် ပါဝင်ပြီး ဌာနေတိုင်းရင်းသား ဩစတြေးလျလူမျိုးများ ရင်ဆိုင်နေရသော ပြဿနာများကို မီးမောင်းထိုးပြခဲ့သည်။
"ကျွန်မတို့ စိတ်ပျက်စရာတွေ ကြုံခဲ့ရပါတယ်။ ဒါကို ငြင်းလို့မရပါဘူး။ တကယ်ကို ခက်ခဲတဲ့ စိန်ခေါ်မှုတွေ၊ တကယ်ကို ပြင်းထန်တဲ့ စိန်ခေါ်မှုတွေ ရှိနေဆဲပါပဲ" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
"အကျဉ်းချခံရမှုနှုန်း မြင့်မားတာတွေပေါ့။ ဩစတြေးလျတစ်ဝန်းက ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ပြည်နယ်နဲ့ နယ်မြေအစိုးရတွေဟာ ဒါက ကျွန်တော်တို့လူမျိုးတွေကို ဘယ်လောက်ထိ နာကျင်စေပြီး ဒီနိုင်ငံမှာ အားကောင်းလာနိုင်စွမ်းကို ဘယ်လောက်ထိ ပိတ်ဆို့ထားတယ်ဆိုတာကို အသိအမှတ်ပြုဖို့ လိုအပ်ပါတယ်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ABS ၏ အစီရင်ခံစာအရ Aboriginal နှင့် Torres Strait Islander လူမျိုး ၁၇,၀၀၀ ကျော်သည် အကျဉ်းချခံ
မူရင်းတွင် ဖတ်ရန်— SBS News
ဆောင်းပါးကို မျှဝေရန် အမှားတွေ့လား? tips@myanoz.com သို့ ပေးပို့ပါ